25.5.18

mùa đản sanh


vừa đọc một câu bay bổng nên thơ: "tâm vô sở trụ như áng mây trôi thong dong giữa trời, không neo mắc vào một chốn nào."

vấn: thưa thầy, "tâm vô sở trụ" có phải là giữ cái tâm không dính bén đến chuyện chi hết. Thí dụ: chuyện thế sự không cần bàn tới. bị la mắng, oan ức không cần phản ứng. thấy lỗi người không cần góp ý?

đáp: không phải vậy. trước mọi bất công, oan ức, sai trái... ta vẫn lên tiếng, vẫn phản ứng, vẫn góp ý..., nhưng không thù oán - hằn học, không bất công - giả trá, không thủ đoạn - gian xảo, không chấp nê - định kiến... mới là "vô sở trụ".
»»  read more

21.5.18

viết ngắn khi đọc CỘI NGUỒN

I. Bộ tiểu thuyết của Dan Brown với nhân vật giáo sư Robert Langdon, gồm:

1/ Thiên thần và Ác quỷ (2000): nội dung về sự giành giật ngôi Giáo hoàng quyền lực ở Roma với quả bom phản vật chất. Bối cảnh: Roma (Ý)
2/ Mật mã Da Vinci (2003): nội dung về chuyện truy tìm chiếc Chén Thánh đồng thời với sự tìm kiếm hậu duệ Chúa Jesus, được hoài thai trong lòng Maria Madalena qua các mật mã được ghi khắc trong các họa phẩm, nhà thờ, kiến trúc... và qua công trình nổi tiếng là Kim tự tháp kính Louvre. Bối cảnh: Paris (Pháp)
3/ Biểu tượng thất truyền (2009): nội dung về Hội Tam Điểm, được tác giả ca tụng là tổ chức tập hợp tinh hoa nhân loại của mọi thời, những nhân vật thúc đẩy loài người tiến đến văn minh, qua các biểu tượng từ khi nước Mỹ lập quốc: tòa nhà Quốc Hội, tháp Washington... Bối cảnh: Washington DC (Mỹ).
4/ Hỏa Ngục (2013): nội dung về một vụ âm mưu khủng bố sinh học nhằm phát tán một chủng virus gây bệnh cho toàn cầu được tác giả dẫn dắt khéo léo qua các tác phẩm văn học của Dante: "Thần Khúc" với 3 chương Hỏa Ngục, Luyện Ngục, Thiên Đàng. Bối cảnh: Florence (Ý).
5/ Cội Nguồn (2017): nội dung về sự phát triển khoa học sẽ thay thế tôn giáo, với các thành tựu lớn của công nghệ máy tính, của trí tuệ nhân tạo. Bối cảnh: Bilbao và Barcelona (Tây Ban Nha).

II. Mỗi cuốn trong series này của Dan Brown - dù ngấm ngầm hay công khai, đều có nhiều tình tiết, ý tứ chống lại niềm tin vào Thiên Chúa đứng đầu là Giáo hội Công giáo Roma hoặc rộng hơn là cả cộng đồng Thiên Chúa Giáo (gồm Do Thái giáo, Công giáo, Hồi Giáo, Chính thống giáo, Thanh giáo, Anh giáo, Tin lành...). Vì vậy, mỗi tác phẩm sau khi ra đời đều bị các tổ chức của Giáo hội phê phán.

Đó là điều bình thường. Hàng trăm năm nay, các nhà bác học, khoa học, trí thức, nghệ sĩ... đếu có một khoảng cách hoặc xa hoặc nghịch với Giáo hội Âu Châu.

III. Người ta không ngạc nhiên, khi Dan Brown đặt ra vấn đề đó một lần nữa, rõ ràng hơn qua "Cội Nguồn", tôn giáo có đối khắc với khoa học hay không?

Kết thúc cuốn truyện, tôi thấy Dan Brown khá ngập ngừng. Sự ngập ngừng chính đáng, vì đến tận bây giờ, thế kỷ 21 đã đi qua gần 1/5 đoạn đường, con người vẫn cần đến cả tôn giáo và khoa học, như một câu được trích in trên bìa sau "Cội Nguồn" (bản tiếng Việt): "Khoa học và Tôn giáo không phải là đối thủ cạnh tranh nhau, đó là hai ngôn ngữ khác nhau đang tìm cách kể cùng một câu chuyện".

Cái kết thúc làm cho nhiều người muốn có một câu trả lời quyết liệt hơn thất vọng!

IV. Tôi nghĩ, mãi mãi, loài người bắt buộc phải chấp nhận cái kết cục "ngập ngừng" như trên. Khoa học phục vụ cho con người về khát khao hiểu biết và tiện nghi vật chất. Tôn giáo phục vụ cho đời sống tâm linh, cho những câu hỏi vĩnh cửu về thân phận con người.

Khoa học không bao giờ có khả năng đi đến tận cùng của vô cực. Tôn giáo làm được điều đó.

Khoa học không bao giờ tạo được sự tín thác, nỗi vui buồn, niềm hạnh phúc, tình yêu thương... Tôn giáo làm được điều đó.

Khi khoa học nói, sự sống hình thành từ các quy luật vật lý không phải từ Chúa. Con người sẽ tự hỏi: Vậy ai tạo ra những quy luật đó?

Khi khoa học nói, vũ trụ này khởi nguồn từ vụ nổ Big Bang. Con người sẽ tự hỏi: Vậy trước đó vũ trụ là gì và ai gây nên vụ nổ đó?

Cần có một Chúa để trả lời cho tất cả những câu hỏi siêu hình.

V. Trong một bài phát biểu với nhan đề "Nguồn gốc vũ trụ", Stephan Hawking đã nói: Mặc dù khoa học đã có một số thành công lớn, nhưng không phải mọi thứ đều được giải quyết. Vũ trụ đang tăng tốc giãn nở, sau một thời gian dài chậm lại. Nếu không có một sự hiểu biết, chúng ta không thể chắc chắn về tương lai của vũ trụ. Nó sẽ tiếp tục giãn nở hay sẽ co cụm và sụp đổ? Vũ trụ học là một chủ đề rất thú vị và tích cực. Chúng ta đang tiến gần đến việc trả lời hai câu hỏi lớn: "Chúng ta đến từ đâu?" và "Chúng ta đi về đâu?"

Cá nhân tôi nghĩ, chúng ta sẽ không bao giờ có câu trả lời cho tất cả mọi người. Đó là hai câu hỏi chiêm nghiệm riêng tư, mỗi người sẽ tự trả lời theo cách của mình, theo kinh nghiệm sống riêng mình và câu trả lời đó sẽ chẳng ai giống ai!

VI. Trong tương lai, có thể có sự hòa hợp thật sự giữa khoa học và tôn giáo không? Tôi tin là CÓ!

Nhân loại, hàng ngàn năm nay, đã có một tôn giáo lạ lùng. Một tôn giáo Vô Thần. Một tôn giáo không có Đấng Sáng Thế. Một tôn giáo không có Đấng Toàn Năng. Một tôn giáo với một triết thuyết mà các nhà khoa học đều cảm thấy gần gũi. Một tôn giáo sinh ra cho con người và chỉ vì con người.

"Tôn giáo của tương lai sẽ là một tôn giáo toàn cầu, vượt lên trên mọi thần linh, giáo điều và thần học. Tôn giáo ấy sẽ bao quát cả phương diện tự nhiên lẫn siêu nhiên, đặt trên căn bản của ý thức đạo lý. Tôn giáo đó sẽ không cần từ bỏ quan điểm của mình để đi theo khoa học, vì nó bao gồm khoa học cũng như vượt qua khoa học."

HY VỌNG!
»»  read more

9.5.18

CHUYỆN HÀN - TRIỀU

Năm 1953, sau Hiệp ước đình chiến 27/7, cuộc chiến tranh Triều Tiên (1950-1953) chưa thật sự chấm dứt.

Ngày 21/101/1968, một toán biệt kích Bắc Hàn đã xâm nhập vào Nam Hàn đến tận Nhà Xanh, nhằm ám sát tổng thống Pak Chung Hee.

Này 09/10/1983, đặc vụ Bắc Hàn cho nổ bom tại Myanmar, nhằm ám sát Tổng thống Nam Hàn Chun Doo Hwan.

Ngày 29/11/1987, quả bom, do hai sát thủ Bắc Hàn gài sẵn trên chuyến bay 858 của Korean Air, phát nổ làm chết 115 người.

Ngày 17/9/1996, tàu ngầm Bắc Hàn đổ lính biệt kích lên bờ biển Nam Hàn. Cuộc xung đột khiến 24 kẻ xâm nhập bị bắn chết, 11 người tự sát, 1 bị bắt và 1 trốn thoát.

Giai đoạn 1999-2010, hai bên có gần 10 vụ xung đột dẫn đến nổ súng trên biển lẫn trên bộ, đều bắt nguồn từ những gây hấn của Bắc Hàn.. Trong thời gian này, Kim Jong Un đã 2 lần đón tiếp Tổng thống Nam Hàn Kim Dae Jung (2000) và Roh Moo Hyun (2007) tại thủ đô Bình Nhưỡng (Bắc Hàn).

Năm 2011, Kim Jong Un chính thức thay cha nắm quyền lãnh đạo Bắc Hàn. Trong giai đoạn 2012-2017, Bắc Hàn đã tiến hành 4 vụ thử nghiệm hạt nhân. Vụ tháng 9/2017, có sức công phá đến 160 kiloton

Tháng 11/2017, Lầu Năm Góc tuyên bố cách duy nhất để loại trừ toàn bộ chương trình vũ khí hạt nhân của Bắc Hàn là tấn công thực địa. Có những lời đồn thổi Mỹ có thể tấn công Bắc Hàn vào mùa xuân 2018 và điệp viên Bắc Hàn đánh cắp được tài liệu mật về các kế hoạch chiến tranh của Mỹ và Nam Hàn.

Trong ngày đầu năm mới 2018, Lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un cảnh báo Mỹ rằng ông có “nút bấm hạt nhân” ngay tại bàn làm việc và sẵn sàng sử dụng nếu Bắc Hàn bị đe dọa. Ông Kim nói thêm rằng Bắc Hàn sẽ tập trung “sản xuất hàng loạt các đầu đạn hạt nhân và tên lửa đạn đạo để triển khai hoạt động” trong năm tới.

Ngày 9/2/2018, đoàn vận động viên hai nước Hàn Triều cùng diễu hành dưới màu cờ chung tại Thế vận hội mùa đông Pyeongchang 2018. Tổng thống Moon Jae-in bắt tay bà Kim Yo Jong , em gái Kim Jong Un trên khán đài.

Ngày 16/4/2018, Bắc Hàn có đệ nhất phu nhân Ri Sol Ju.

Ngày 25-28/3/2018, Kim Jong Un cùng phu nhân đi thăm Trung Quốc.

Ngày 21/4/2018, Bắc Hàn tuyên bố chấm dứt thủ nghiệm hạt nhân.

Ngày 27/4/2018, hội nghị Hàn-Triều diễn ra giữa Tổng thống Moon Jae In và Kim Jong Un tại khu vực biên giới Bàn Môn Điếm.

Thế giới vui mừng trước triển vọng hòa bình trên bán đảo Triều Tiên và kỳ vọng những điếu tốt đẹp hơn từ cuộc gặp Mỹ-Triều vào tháng Năm.
________
Sau cuộc gặp Hàn-Triều đầu tiên năm 2000, Tổng thống Kim Dae Jung nhận giải Nobel Hòa Bình. Không biết năm nay, người Thụy Điển có còn mặn mà với những biến động trên dải đất Đông Bắc Á này nữa không?
»»  read more

30.4.18

rock balancing

Xếp đá thăng bằng (rock balancing) là một nghệ thuật đáng kinh ngạc. Người nghệ sĩ tạo nên tác phẩm cheo leo từ những viên đá ngẫu nhiên với đôi tay cực kỳ nhạy cảm.

Những tác phẩm thường được dựng bên bờ biển, sông suối, trong rừng cây... đầy vẻ cô tịch và vắng lặng. Chúng chẳng bền lâu, một chấn động nhỏ, một làn gió nhẹ đều có thể làm chúng sụp đổ.

Nhìn ngắm chúng, ta có thể nghĩ về cái mong manh của phận người được sắp đặt ngẫu nhiên từ những mảnh vụn của tạo hóa.

Nhìn ngắm chúng, ta lại có thể nghĩ rằng: những-đoạn-đời đã đi qua cũng giống như những viên đá kia, dẫu to hay bé, dẫu xấu hay đẹp, dẫu vuông tròn hay sứt mẻ..., cũng luôn có một cách sắp xếp để chúng thăng bằng trong cuộc sống của mỗi con người.
_______
các tác phẩm của Pontus Jansson





»»  read more

29.4.18

ba đoạn nhân sự kiện hàn-triều

I
Sáng nay, mới rõ là các FBker Việt Nam cực kỳ am tường chuyện Triều Tiên, đánh giá quá khứ đến nhận định tương lai của bán đảo Cao Ly này như những bình luận gia chính trị quốc tế lão luyện.

Bất ngờ nhất là chuyện Kim Jong Un, té ra hình ảnh một tay độc tài, hung ác, nham hiểm khó lường... là do truyền thông "đế quốc" dựng lên; chứ thật ra đó là một thanh niên có quá khứ học hành ở nước ngoài được thầy yêu bạn mến, một lãnh tụ xuất sắc ngoan cường trước mọi sức ép của ngoại bang, kể cả quan thầy, đồng thời là một chính trị gia chín chắn, đường hoàng trong xử sự, cởi mở và ý nhị trong lời nói...

Nghe rằng, Kim còn có giọng nói mang âm hưởng Thụy Sĩ (?) và có cách viết chữ nghiêng và hướng lên trên. Kiểu chữ này thường thấy ở những người tự tin, dễ thành công và có tố chất một lãnh đạo rất quyết đoán

Đúng là một hotboy, ý hỏng phải, một soái ca của thời đại thì đúng hơn.

II
Chấm dứt vĩnh viễn thù địch Hàn - Triều. Giải trừ vũ khí hạt nhân để bán đảo Cao Ly trở thành khu vực phi hạt nhân. Hợp tác kinh tế và cho phép công dân đi lại giữa hai quốc gia.

Thế là "hương thanh bình dâng phơi phới" rồi! Chẳng cần gì phải đòi thống nhất hai miền. Ai ở yên nhà nấy chăm lo làm ăn. Đất lành, chim sẽ về đậu.

III

Sự kiện Hàn - Triều gặp nhau ngay thời điểm 30/4 làm người Việt bỗng dưng đầy tâm trạng. Tôi tự nhủ, năm nay sẽ không viết gì về ngày 30/4 này nữa, thế mà cũng phải động bút.

1. So sánh bao giờ cũng khập khiễng, so sánh lịch sử giữa các quốc gia càng tối khập khiễng. Hàn-Trều chẳng có gì giống Việt Nam.

Dân Việt nhận lãnh hậu quả của lịch sử như thế nào là do tầng lớp tinh hoa của dân tộc chọn lựa con đường và dân chúng buộc phải đi theo. Nhìn lại, thuở 1945, Trần Trọng Kim nhanh chóng giao chính quyền vào tay Việt Minh và miền Nam ngày trước, hầu hết tầng lớp trí thức đều thân cộng, chống Mỹ, chống (hoặc bất hợp tác với) chính quyền VNCH, hầu hết những người lính đều bất đắc dĩ phải cầm súng, dân chúng cũng ngầm ủng hộ "người đàng mình". Họ nghĩ tự do dân chủ là chuyện đương nhiên như khí trời, không cần phải đổ tâm trí máu xương để bảo vệ. Đến khi mất tất cả họ mới dần sáng mắt ra!

2. Thật mừng khi chương sử Hòa bình trên bán đảo Korea đang được viết những dòng đầu tiên.

Và nhớ, khi Hiệp định Paris về chiến tranh VN được ký kết, biết bao người đã hy vọng như vậy. Người ta ngây thơ nghĩ là Cuộc chiến tranh chống Mỹ đã hoàn tất VN sẽ có hòa bình mà quên đi câu thơ chiến lược: "Đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào/ Bắc Nam sum họp xuân nào vui hơn!"

Giấc mơ sum họp đã thành sự thật nhưng có vui hơn hay không thì vẫn là câu hỏi của ngày mai.

3. Trong đoạn một, tôi có viết là "chẳng cần phải thống nhất Hàn - Triều". Đó không phải là một nhận định chủ quan, mà là một sự thật của lịch sử. Chưa từng có cuộc thống nhất đất nước nào giữa một chế độ độc tài và một chế độ dân chủ mà mang lại điều tốt đẹp cho người dân cả! Hoặc nói một cách khác, thống nhất chỉ cần thiết khi không còn chế độ độc tài!
»»  read more